LED-lampen zijn de meest voorkomende keuze voor verlichting in huis geworden. Ze verbruiken aanzienlijk minder elektriciteit dan gloeilampen en zijn verkrijgbaar in veel verschillende vormen, van standaard vervangingslampen en spots tot plafondlampen, LED-strips en slimme lampen.
Een van de belangrijkste voordelen van LED-verlichting is de lange levensduur. De meeste lampen hebben een opgegeven levensduur van 10.000 tot 20.000 uur, terwijl sommige producten een levensduur van meer dan 20.000 uur hebben. Het aantal uren dat de fabrikant vermeldt, betekent echter niet noodzakelijk dat de lamp gedurende die hele periode perfect blijft functioneren.
Hoeveel jaar gaat een LED-lamp mee?
Het aantal jaren hangt af van hoeveel uur de lamp per dag wordt gebruikt. Een lamp met een opgegeven levensduur van 20.000 uur komt bijvoorbeeld ongeveer overeen met:
| Dagelijks gebruik | 20.000 uur |
|---|---|
| 3 uur per dag | 18,3 jaar |
| 5 uur per dag | 11 jaar |
| 8 uur per dag | 6,8 jaar |
| 12 uur per dag | 4,6 jaar |
Deze cijfers zijn simpelweg een omrekening van bedrijfsuren naar jaren. De werkelijke levensduur kan aanzienlijk verschillen per product.
Een LED-lamp bestaat uit meer dan alleen de LED’s. Er zitten ook een elektronische driver, condensatoren, een printplaat, bedrading en andere onderdelen in. Als een van deze onderdelen defect raakt, kan de lamp stoppen met werken, ook al functioneren de LED’s zelf nog.
Warmte is hierbij bijzonder belangrijk. LED’s zijn veel efficiënter dan gloeilampen, maar produceren nog steeds warmte die uit de behuizing moet worden afgevoerd. Wanneer een lamp wordt geïnstalleerd in een slecht geventileerde of gesloten armatuur, kan de temperatuur binnenin zeer hoog worden. Langdurige blootstelling aan overmatige hitte kan de levensduur van de elektronica en de LED’s verkorten.
Ook de kwaliteit van de onderdelen speelt een rol. Twee lampen met dezelfde opgegeven levensduur van 20.000 uur kunnen in de praktijk een heel verschillende betrouwbaarheid hebben wanneer ze verschillende drivers, condensatoren, LED’s en koelsystemen gebruiken.
Wordt een LED-lamp na verloop van tijd minder helder?
Een LED valt niet noodzakelijk plotseling uit wanneer deze ouder wordt. In veel gevallen neemt de lichtopbrengst geleidelijk af.
Dit proces wordt lichtstroomdegradatie genoemd. Naarmate de LED ouder wordt, produceert deze minder licht dan toen hij nieuw was. De lamp kan blijven werken, ook al is de helderheid afgenomen.
Daarom moet de opgegeven levensduur van een LED-product niet altijd worden gezien als het exacte moment waarop de lamp geen licht meer produceert. Fabrikanten van verlichtingsproducten kunnen de levensduur bepalen op basis van hoe goed het product zijn oorspronkelijke lichtopbrengst behoudt.
Moderne LED-lampen behouden hun helderheid doorgaans goed gedurende duizenden branduren. Een aanzienlijk verlies van helderheid na slechts een korte gebruiksperiode wijst eerder op een probleem met het product, overmatige hitte of andere ongunstige bedrijfsomstandigheden.
Een lamp kan ook andere symptomen vertonen voordat deze volledig uitvalt. Flikkeren, onderbroken werking, ongebruikelijke warmteontwikkeling of een plotseling verlies van licht kunnen wijzen op een probleem met de driver of een ander intern onderdeel.
LED-lampen vergeleken met andere soorten lampen
LED-verlichting heeft doorgaans een aanzienlijk langere levensduur dan traditionele gloeilampen en halogeenlampen.
| Type lamp | Typische opgegeven levensduur |
|---|---|
| Gloeilamp | Ongeveer 1.000 uur |
| Halogeenlamp | Ongeveer 2.000 uur |
| Spaarlamp | Ongeveer 6.000–15.000 uur |
| LED | Ongeveer 10.000–20.000 uur of meer |
Dit zijn typische waarden. De levensduur van een specifiek product kan hiervan afwijken.
LED’s hebben ook een belangrijk voordeel op het gebied van energieverbruik. Om dezelfde hoeveelheid licht te produceren, heeft een LED-lamp doorgaans veel minder elektriciteit nodig dan een gloeilamp. In combinatie met de lange levensduur maakt dit LED-verlichting tot een praktisch alternatief voor oudere technologieën.
Onder normale omstandigheden kan een LED-lamp van goede kwaliteit vele jaren meegaan. De werkelijke levensduur hangt af van de constructie van de lamp, de betrouwbaarheid van de elektronische componenten, de warmteafvoer, de omstandigheden van de stroomvoorziening en het aantal branduren per dag. Het getal op de verpakking moet daarom worden beschouwd als een opgegeven levensduur onder bepaalde bedrijfsomstandigheden, en niet als een garantie dat de lamp exact gedurende het aangegeven aantal uren zonder storingen zal werken.
